Кезәнә, хүр орсн өдр, шинҗчин һурвн үрн орчлңгин сүтү-бүркг хамгиг шинҗлҗ медхәр һарад йовна. Тиигәд йовҗ йовтлнь, дала болсн хөд харһна.
— Ах, эн хөд дотр ямад бас йовҗ, — гиҗ ик ахнь келнә.
— Тертн үнн, ах нойн баав. Эн хөд тарад идәд йовҗ, ямад дахулад тиигҗәнә, — гиҗ дарукнь келнә.
— Хойрантн үнн, ах нойн баавнр. Дәкәд хөөчиннь толһа цаарта бәәҗ. Эн довуна өөр сууһад, толһаһан мааҗҗ, толһаһаснь хаг унҗ,— гиҗ отхн дүнь келнә.
Мел чик гилдәд, һурвулн цааранднь давад һарна. Өмнәснь хар унһн арсн дахта, харадан җивр сахлта, халтр мөр унсн хар улан залу тосҗ харһна.
— Залу, яһҗ йовнат?
— Сөөнәк хурт хөөдән алдчкад, хәәҗ йовнав, — болна.
— Хөд дотртн ямад йовлу?
— Йовла.
— Хөөчинтн толһа цаарта билү?
— Билә.
— Не, тиигхлә минь үүнд, өргн дор мөрнь бәәнә, — гиһәд зааһад йовулчкна.
Түүнәсн давҗ һарн, шинҗчин һурвн көвүн хойр төгән мөр үзнә. Тер хойр төгән барун бийдк төгәнь һазрт шигдәд йовҗ. «Heг тергнә хойр төгән мөр әдл яһҗ эс болдв?» — гиһәд һурвулн зөвәрт эргәд шинҗлнә. Тиигәд һурвулн хүүвләд, тәәлнә.
— Эн тергнә барун бийд олзта күүкд күн сууҗ, — гиҗ ахнь келнә.
— Тертн үнк, ах нойн баав. Дәкәд зүүҗ йовсн темәнәннь барун нүднь сохр бәәҗ. Учр юңгад гихлә, хаалһин зүн амнас өвс шүүрәд идәд, барун амнаснь идсн юмн уга, — гиҗ дарук ахнь келнә.
— Хойрантн үнн, ах нойн баавнр. Түн деер, зүүҗ йовсн темәнәннь барун нүдн сохр деерән, зүн арань цоорха. Учр юңгад гихлә, таслҗ авсн өвснәсн аран тусарн даалһл уга үлдәһәд йовҗ, — гиҗ отхн дүнь келнә.
Тергнә мөрәр тиим күүндә кеһәд йова йовҗ, нег хотнур орад ирнә. Хотна дунд, өмн бийднь темән терг тәәлчксн герт ирәд орцхана. Менд сурад күүндҗәһәд, барана өмн суусн күүкд күүнәс:
— Дү күүкн, эн тергәр чи ирвчи? — гиҗ нк ахнь сурна. — Э, — гиҗ, гиичд ирсн олзта күүкд күн келнә.
— Залу ах, зүүҗ йовсн темәнәнтн барун нүднь сохрий? — гиҗ дарукнь сурна.
—Сохр,— гиҗ барун бийд суусн залу келнә.
— Зүн арань бас цоорха кевтә, — гиҗ отхн дүнь келнә.
— Цоорха.
Учр-йовдлан, орчлңгин бүтү-бүркг хамгиг экләд шинҗләд медҗ йовхан шинҗчин һурвн үрн келҗ өгчкәд, ик ахнь келнә:
— Ода тер хамгиг аҗглад тәәлхлә, дү күүкн, чи цаһан төр бәрхмч. Чамас көвүн һархмн, — гинә.
Шинҗчин һурвн үрн тер хотндан тоогдад, тер күүкд күүнәс көвүн һарад, элдв ик нәр-җирһл кеҗәтл, хаанаһас элч ирнә.
— Шинҗчин hypвн үриг, үксн болхла, цогцинь, әмд бөлхла, чирәһәрнь авч иртхә гисн заката йовнав, — гиҗ элч келәд, һурвлаһинь авад һарна.
Хаанад орад ирхлә, өмннь хөөһән хәәҗ йовад харһсн залу суудг болна. Тер залу хөөнәннь зуг өрәлинь олҗ авч, хөөчнь эс олдҗ. Тегәд шинҗчин һурвн үриг бурушаҗ, зарһ орулҗ өгч. Тегәд хаана зерг икәр цухл өргҗ суудг болна.
Шинҗчин һурвн үрн хаанад зөв-учран күргәд, үнн әрүн цеврән медүләд, мөргәд, сөгдәд бәәдг болна.
— Лавта бүтү-бүркг юм шинҗләд меддг болхла, өрүндән күрәд иртн. Тегәд эс медәд бәәсн цагт һурвлаһитн хәәчлә харһулнав. Медсн цагттн сулдхнав, — гиҗ хан зәрлг болна.
Маңһдуртнь күрәд ирхләнь, шинҗчин һурвн үрнд хан болд хәәрцг өгнә.
— Эн хәәрцг дотр юн бәәхинь һазаһаснь шинҗләд, келҗ өгтн, — гинә.
Тер хәәрцгиг зөвәрт бәрәд шинҗлҗәһәд:
— Әмтә юмн бәәх кевтә, — гиҗ ик ахнь келәд, дарукдан өгнә. — Әмтә болхларн, ах нойн баав, энтн арвһр-сарвһр көлтә юмн болх бәәдлтә, — гиһәд, отхн дүүдән өгнә.
— Арвһр-сарвһр көлтә болхла, аралҗн болх. тер, — гиҗ келәд, болд хәәрцгиг уудлад, дотрнь бәәсн аралҗинь һарһна.
Тиигәд шииҗчин һурвн үрн зарһан таслад, эн тууль һарһсн болдг.
